Chương 74: Dao động trước lựa chọn cứu người
Trở về nhà chính, tôi đối diện với thần tượng, cung kính thắp ba nén hương.
“Mẹ.” Tôi khẽ nói, “Con lại gặp khó khăn rồi.”
Trong nhà yên tĩnh đến đáng sợ, chỉ còn tiếng thở lên xuống trong hơi thở của tôi.
“Chuyện Trư A Tú muốn làm, giống hệt chuyện năm xưa con muốn làm.” Tôi mắt không chớp nhìn chằm chằm bức họa kia, “Bà ấy nói muốn cứu tất cả những người phụ nữ bị lừa bán đến đây. Bà ấy nói muốn khiến những kẻ làm ác phải sợ, sợ đến tận xương tủy.”
“Con có nên giúp bà ấy không?” Tôi hỏi, biết rõ sẽ không có ai trả lời, “Nếu lại thất bại thì sao? Nếu lại bị người ta phản bội thì sao?”
Tôi nhớ tới đêm mẹ qua đời, nước mưa đập vào mái hiên kêu lách tách. Tôi canh giữ bên cạnh bà, bà nằm trên giường đất, trong tay nắm chặt cây kéo cắt giấy.
Khi đó, tôi mới học được chút khôi thuật, liền nghĩ đến chuyện báo thù cho mẹ, nhẹ dạ tin lời mấy người phụ nữ bị lừa bán trong thôn. Họ nói, họ cũng muốn trốn ra ngoài.
Người cầm đầu tên là Quế Nương, là người phụ nữ mà mẹ tôi những năm đầu đã cứu trong thôn, sau khi sinh được một đứa con trai mới coi như đứng vững chân trong thôn. Bà ta lén tìm đến tôi, nghe nói mẹ biết nghề cắt giấy, có thể điểm nhãn cho người giấy cắt ra như sống lại, liền nói có cách đưa tất cả phụ nữ bị lừa bán trong thôn trốn ra ngoài.
Bà ta nói lão thôn trưởng và mấy vị tộc lão, thấy sắp qua mùa đông rồi, muốn xin một điềm lành cho những đứa trẻ mới sinh năm cũ, chính là cắt cho mỗi nhà một bức tranh cát tường. Dù là “Liên Niên Hữu Ngư”, hay là “Kỳ Lân Tống Tử”, chỉ cần tinh xảo vui mừng là được, để tiếng tăm truyền thừa hưng thịnh của thôn càng nổi bật. Đợi lấy được đồ, họ sẽ nhắm một mắt mở một mắt, tha cho tất cả những cô gái bị lừa bán một con đường sống.
Mẹ nghe xong, không phân biệt ngày đêm, gắng gượng tinh thần ngoài việc ứng phó lao dịch hằng ngày, đến đêm còn hao hết tâm thần cắt giấy dưới đèn dầu. Mắt bà thức đến đỏ ngầu, trên tay rách mấy vết, vậy mà khóe miệng lúc nào cũng mang nụ cười chưa từng có trong thời gian gần đây.
Nhưng tôi làm sao cũng không ngờ, sau khi giao xong hơn một trăm bức cắt giấy thì Quế Nương không bao giờ xuất hiện nữa. Chúng tôi đưa theo mấy người phụ nữ bị lừa bán quen biết, theo thời gian đã hẹn trước, đi về con đường nhỏ ở Hậu sơn. Nhưng khi bị người trong thôn chặn lại giữa đường, chúng tôi mới biết, lão thôn trưởng và tộc lão quả thật muốn cắt giấy để giữ chút thể diện, nhưng chưa từng hứa hẹn với chúng tôi bất kỳ con đường sống nào.
Quế Nương đã lợi dụng sự trân trọng nghề của mẹ tôi, đâm chúng tôi một nhát dao phản bội. Tôi mới chợt tỉnh ngộ, con trai bà ta còn ở trong thôn, bà ta không thể đi, tố giác chúng tôi, đối với bà ta có lẽ có thể đổi lấy sự tin tưởng của nhà chồng, đổi lấy sự an ổn cả đời cho đứa trẻ.
Chính lần nhẹ dạ tin người đó, đã trở thành cọng rơm cuối cùng đè chết mẹ tôi.
Họ sợ chúng tôi thật sự bỏ trốn, liền trong đêm ra tay tàn nhẫn. Khi tôi gặp lại mẹ, bà nằm trên giường đất lạnh lẽo, mắt mở trừng, nhưng đã không còn ánh sáng nữa. Quế Nương đứng ngay bên cạnh, cúi đầu, không dám nhìn tôi, nhưng nét buông lỏng may mắn thoáng qua nơi khóe miệng bà ta, tôi đã nhớ cả một đời.
Khi đó, khôi thuật tôi học còn chưa thuần thục, chỉ có thể điều khiển người giấy to bằng bàn tay, chúng thậm chí sống động không quá nửa nén hương. Đừng nói đến báo thù, giữ mạng cho chính mình cũng không dễ.
Tôi nhớ ngày mẹ hạ táng, là một ngày mưa âm u. Một mình tôi kéo mẹ được bọc trong chiếc chiếu rách, bước thấp bước cao đi đến Hậu sơn. Nước mưa hòa cùng nước mắt nhòe đầy mặt, ngón tay vì đào đất mà phồng rộp máu. Khi nắm đất cuối cùng phủ lên, tôi quỳ trong bùn lầy, đối diện với nấm đất nhỏ bé đó mà thề: đời này không bao giờ mềm lòng nữa, không bao giờ tin bất kỳ ai nữa, không bao giờ xen vào bất kỳ chuyện gì không liên quan đến mình nữa.
Tôi phải sống, sống như đá, sống như cây khô. Từ đó, lòng dạ sắt đá. Đợi khi tôi có năng lực tự bảo vệ mình, có năng lực giải quyết những chuyện này, mới có tư cách làm trái di chúc của mẹ tôi.
Mà đôi mắt của Trư A Tú cứ luôn chập chờn trước mắt tôi. Trong đôi mắt đó không có nước mắt, không có cầu xin, chỉ có một sự tỉnh táo gần như lạnh lùng. Còn có bàn tay vững đến đáng sợ khi bà ấy đút thuốc, lực nơi đầu ngón tay khi bà ấy vuốt qua con chim thêu chưa điểm nhãn, và sự tuyệt vọng bình tĩnh khi bà ấy nói “Không công bằng”.
Tôi quỳ trước bức họa đến khi trời tối hẳn. Khi đứng dậy chân đã tê rần, tôi loạng choạng một cái, vịn lấy chiếc ghế mây bên cạnh.
Ngoài nhà đã sáng lên lác đác ánh đèn dầu, xuyên qua cửa sổ dán giấy rách, từng quầng nhỏ vàng mờ, trôi nổi trong bóng tối.
Tôi nhìn sắc trời, nước trong nhà còn lại chẳng bao nhiêu, phải ra giếng nước trong thôn lấy chút nước. Khi đi đến giếng cổ giữa thôn, tôi nhìn thấy Lý quả phụ.
Bà ấy đang gắng sức quay trục kéo nước, đôi vai gầy theo động tác nhấp nhô từng nhịp. Khi thùng nước được kéo lên, bà ấy loạng choạng một cái, nửa thùng nước hắt lên thành giếng, làm ướt ống quần vá chằng vá đụp của bà ấy. Bà ấy ngồi xổm xuống, dùng tay áo lau vết nước trên thành giếng, động tác rất chậm, như thể mỗi cử động đều phải hao hết sức lực.
Tôi nhớ bà ấy, là bảy năm trước bị “gả” vào đây, khi đó mới mười chín tuổi. Chồng bà ấy là Trương Lão Lục, một kẻ nghiện rượu, uống say là đánh bà ấy đến chết đi sống lại. Mùa đông năm ngoái, Trương Lão Lục uống nhiều rơi vào hố băng chết đuối, người trong thôn đều nói là Lý quả phụ khắc chồng, ép bà ấy ở góa không nói, còn đổ cái chết của Trương Lão Lục lên đầu bà ấy.
Bây giờ bà ấy sống một mình, những việc nặng nhọc mệt mỏi quanh đây đều đẩy cho bà ấy, nói là “chuộc tội”.
Tôi dừng bước.
Lý quả phụ nhận ra có người, ngẩng đầu lên. Ánh đèn dầu từ cửa sổ nhà gần nhất lọt ra, miễn cưỡng chiếu sáng khuôn mặt bà ấy. Bà ấy mới hai mươi sáu tuổi, nhưng trông như đã hơn bốn mươi, khóe mắt khóe miệng đều là nếp nhăn li ti.
“Bạch Tiên Cô.” Bà ấy khàn giọng gọi một tiếng, rồi lại cúi đầu lau thành giếng.
“Lấy đầy nước chưa?” Tôi hỏi.
Động tác của bà ấy khựng lại, dường như rất bất ngờ vì tôi lại nói chuyện với bà ấy. Qua mấy giây, bà ấy mới nhỏ giọng nói: “Còn thiếu một thùng. Ngày mai phải giặt quần áo cho mấy nhà bên cạnh, nước không đủ.”
“Tôi giúp bà.”
Ngay khoảnh khắc lời nói thốt ra, chính tôi cũng sững sờ. Lý quả phụ càng kinh ngạc mở to mắt, không giống như biết ơn, mà càng giống như sợ hãi.
“Không cần không cần.” Bà ấy hoảng loạn xua tay, “Tôi tự làm là được, Bạch Tiên Cô ngài mau về đi, trời tối rồi…”
Tôi không nghe bà ấy, đi qua nắm lấy tay cầm của trục kéo. Tay cầm bằng gỗ đã bị mài nhẵn bóng, bên trên còn lưu lại hơi ấm bàn tay của Lý quả phụ.
Tôi thả thùng nước xuống, nghe thấy nó “tõm” một tiếng chạm vào mặt nước, rồi bắt đầu quay trục kéo.
Lý quả phụ đứng bên cạnh, tay chân luống cuống. Bà ấy không ngừng vò vạt áo, ánh mắt láo liên nhìn quanh, như thể sợ bị người ta nhìn thấy cảnh này.
Khi thùng nước được kéo lên, tôi đặt nó vững vàng lên thành giếng, rồi nhấc thùng lên, đổ vào một thùng rỗng khác mà Lý quả phụ mang theo. Nước giếng dưới ánh đèn dầu ánh lên sắc đen trầm, mặt nước lay động phản chiếu bầu trời vỡ vụn và gương mặt mờ nhạt của tôi.
“Đủ rồi.” Tôi nói.
Lý quả phụ ngây ngốc nhìn hai thùng nước đầy, môi mấp máy, nhưng không phát ra tiếng. Bà ấy cúi xuống gánh đòn gánh, cây đòn gánh đó đối với bà ấy rõ ràng quá nặng, vai bà ấy chìm xuống rõ rệt.
“Tôi giúp bà gánh về.” Tôi lại nói.
“Không… không được!” Lần này bà ấy phản ứng càng kịch liệt, “Bạch Tiên Cô, thật sự không được! Nếu để người ta nhìn thấy…”
“Nhìn thấy thì sao?” Tôi hỏi.
Bà ấy há miệng, nói không nên lời. Trong đôi mắt đó lại nổi lên nỗi bất an càng sâu hơn.
Tôi xách lên một thùng nước, ra hiệu cho bà ấy xách thùng còn lại. Bà ấy do dự rất lâu, cuối cùng vẫn làm theo. Chúng tôi một trước một sau đi trong con hẻm hẹp, tiếng bước chân vang vọng trên đường đá. Bước chân của bà ấy rất nhẹ, gần như là nhón chân mà đi, như thể sợ kinh động đến thứ gì.
Nhà của Lý quả phụ ở đầu phía tây nhất của thôn, là một căn nhà đất sắp sụp đổ. Trên tường nứt những khe lớn, dùng cỏ và bùn nhét bừa vào. Cửa là mấy tấm ván gỗ rách đóng lại, đóng không kín, gió luồn qua khe hở, phát ra tiếng ù ù.
Bà ấy đặt thùng nước ngoài cửa, xoay người cúi chào tôi thật sâu.
“Cảm ơn Bạch Tiên Cô.” Giọng bà ấy thấp như tiếng muỗi kêu.
Tôi nhìn bà ấy, đột nhiên hỏi: “Bà muốn rời khỏi nơi này không?”
Nghe thấy câu hỏi này, cả người Lý quả phụ cứng đờ, bà ấy đột ngột ngẩng đầu lên, trong mắt bừng lên một vẻ mặt vô cùng phức tạp.
“Bạch Tiên Cô ngài đang nói gì vậy…” Bà ấy nặn ra một nụ cười còn khó coi hơn khóc, “Tôi… tôi có thể đi đâu chứ…”
“Đi đâu cũng tốt hơn ở đây.” Tôi nói.
Nụ cười của bà ấy sụp xuống, ngay sau đó cúi đầu, vai bắt đầu run rẩy, không phải vì lạnh, mà là kiểu run rẩy bị đè nén đến cực điểm. Qua một lúc lâu, tôi mới nghe thấy tiếng rất nhỏ của bà ấy:
“Chạy không thoát đâu… Lần trước có nhà con dâu bỏ chạy, bị bắt về… đánh gãy một chân… Bây giờ còn đang nằm trong cái lều bên cạnh chuồng heo…”
Bà ấy ngẩng mặt lên, đầy mặt là nước mắt, nhưng ánh mắt lại tê dại.
“Bạch Tiên Cô, ngài có lòng tốt, tôi biết. Nhưng… đừng hỏi những lời như vậy nữa. Thật đấy, đừng hỏi nữa.”
Bà ấy nói xong, vội vàng xách hai thùng nước, gần như là chạy trốn vào căn nhà rách nát đó.
Tôi đứng ngoài cửa một lúc.
Gió lạnh hơn, mang theo cái lạnh chỉ đầu đông mới có. Tôi xoay người rời đi, đi được mấy bước, lại quay đầu nhìn một cái.
Cửa sổ nhà Lý quả phụ tối đen, không thắp đèn. Cả căn nhà như một ngôi mộ trầm lặng, chìm trong bóng tối càng sâu hơn.
Đêm đó tôi mất ngủ.
Trong đầu rối tung.
Gương mặt của Lý quả phụ, gương mặt của Trư A Tú, gương mặt của mẹ, thay nhau hiện lên.
Không biết qua bao lâu, tôi mơ mơ màng màng ngủ thiếp đi.
Rồi, tôi lại mơ thấy ngôi miếu ở Hậu sơn.
Ngôi miếu đổ nát, cột kèo sụp đổ, bụi dày và mạng nhện, thần tượng ở chính giữa vẫn mờ nhạt dung mạo.
Nam Mẫu nương nương đứng trước thần tượng, quay lưng về phía tôi.
Bà ấy vẫn mặc bộ hồng y tươi thắm như máu, tóc dài xõa đến thắt lưng, khẽ bay trong gian miếu không có gió.
“Ngươi đã dao động.” Bà ấy nói.
“Con không có.” Tôi trả lời trong mơ.
Bà ấy chậm rãi xoay người, lần này, tôi nhìn thấy mặt bà ấy. Hay nói đúng hơn, tôi nhìn thấy thứ bao phủ trên mặt bà ấy. Đó là một chiếc mặt nạ tinh xảo, được cắt bằng giấy, ngũ quan sống động như thật, thậm chí có thể nhìn ra vân da tinh tế. Đó là mặt của mẹ tôi, nhưng lại mang tên của người khác.
“Ngươi đang sợ hãi.” Nam Mẫu nương nương nói, “Sợ giẫm lên vết xe đổ, sợ lại hại chết người, sợ gánh thêm nhiều tội lỗi hơn.”
“Chẳng lẽ không nên sợ sao?” Tôi hỏi ngược lại, “Mẹ tôi đã chết, vì sự nhẹ dạ và lỗ mãng của tôi. Nếu tôi lại phạm sai lầm giống vậy…”
“Cái chết của mẹ ngươi, không phải lỗi của ngươi.” Bà ấy ngắt lời tôi, giọng bỗng trở nên nghiêm khắc, “Đó là lỗi của thôn này, là lỗi của những kẻ ăn thịt người đó. Ngươi ôm tội vào người mình, là đang bào chữa cho chúng.”
Tôi sững sờ.
Nam Mẫu nương nương tiến về phía tôi một bước. Bà ấy đi không có tiếng động, vạt hồng y lướt qua mặt đất đầy bụi, nhưng không dính một chút bẩn nào.
“Bạch Trạc Tâm, ngươi nghe đây.” Bà ấy nói, “Trên đời này có những người, sinh ra là để bị ăn thịt. Mà mẹ ngươi, đã chọn không để chúng ăn. Cái chết của bà ấy, là kết quả từ lựa chọn của bà ấy, không phải do lỗi của ngươi gây ra.”
“Nhưng nếu tôi không tin người đàn bà đó…”
“Người đàn bà đó cũng là người bị ăn.” Nam Mẫu nương nương lại tiến gần một bước, rất gần tôi, “Người bị ăn, đôi khi để sống thêm một hơi, sẽ quay đầu đi ăn kẻ yếu hơn mình. Đây không phải lỗi của bà ta, là lỗi của quy tắc này.”
Bà ấy giơ tay lên, dùng đầu ngón tay nhẹ nhàng điểm vào ngực tôi.
“Thứ ngươi phải thay đổi, không phải vận mệnh của một hai người, mà là quy tắc này.”
Đầu ngón tay bà ấy lạnh buốt, xuyên qua lớp áo mỏng, luồng hàn ý đó thấu thẳng vào tim tôi.
“Bây giờ, có người đã đặt lựa chọn trước mặt ngươi rồi. Trư A Tú, bà ấy không giống ngươi. Bà ấy chưa từng học khôi thuật, không có sức mạnh phi thường, bà ấy chỉ có một bầu hận ý và một bộ xương không màng đến mạng sống.”
“Bà ấy có thể thành sự không?” Tôi hỏi.
“Chỉ dựa vào một mình bà ấy, không thể.” Nam Mẫu nương nương nói, “Nhưng nếu cộng thêm ngươi, cộng thêm những người phụ nữ giống bà ấy đang giãy giụa trong bóng tối, thì có khả năng.”
“Nhưng những người phụ nữ đó… họ dám sao? Lý quả phụ ngay cả để tôi giúp lấy nước cũng sợ đến như vậy…”
“Sợ hãi là có thể chiến thắng được.” Giọng của Nam Mẫu nương nương bỗng dịu dàng xuống, “Tuyệt vọng mới là lồng giam thật sự. Chỉ cần ngươi cho họ một chút hy vọng, dù chỉ là một chút, họ sẽ nắm lấy nó như người chết đuối vớ được cọng rơm.”
Bà ấy thu tay lại, lui về phía sau.
“Nhớ kỹ, Bạch Trạc Tâm. Khôi thuật không phải công cụ dùng để báo thù, ít nhất không hoàn toàn là vậy. Nó là một loại ngôn ngữ, một loại ngôn ngữ có thể đối thoại với vạn vật. Ngươi có thể dùng nó để nguyền rủa, cũng có thể dùng nó để bảo vệ, quyền lựa chọn ở trong tay ngươi.”
Tôi chợt mở bừng mắt.
Trời còn chưa sáng, ngoài cửa sổ là khoảnh khắc tối tăm nhất trước bình minh với màu xanh thẫm.
“Thay đổi quy tắc…” Tôi thấp giọng lặp lại.